Pokazywanie postów oznaczonych etykietą film. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą film. Pokaż wszystkie posty

niedziela, 27 września 2020

Święci od zarazy - św. Sebastian

Pisałam już na blogu o świętych od zarazy - zaczęłam od świętej, trochę mniej powszechnie łączonej z epidemią czyli św. Rozalii. A dzisiaj, dla równowagi święty płci męskiej, który przychodzi do głowy jako pierwszy gdy myślimy o wstawiennictwie przeciw morowemu powietrzu. 

Jak to się stało, że jeden z pierwszych męczenników chrześcijańskich czyli św. Sebastian, który jako oficer w wojsku rzymskiego cesarza Dioklecjana w III w. n.e. umęczony przez łuczników swojego zwierzchnika za wiarę w Chrystusa stał się w późniejszych czasach wspomożycielem ludzi w czasach zarazy? 

San Sebastian El Greco

Strzały, które będąc początkowo sposobem zadawania męczennikowi bólu przez rzymskich łuczników stały się atrybutem świętego. I to właśnie one związały go na stałe z opieką nad zarażonymi, gdyż w średniowieczu właśnie za pomocą strzał z nieba w symboliczny sposób przedstawiano zarazę. 

Święty Sebastian stał się patronem od morowego powietrza po zarazie z Lombardii (!) z VII w. Później w trakcie epidemii czarnej śmierci (XIV i XV w.) jego kult i przedstawienia były bardzo popularne. 

W zbiorach MNK dostępnych online jest kilka ciekawych przedstawień tego świętego - od dzieł najstarszych do najmłodszych w wykonaniu różnych artystów i różnymi technikami. Poniżej przygotowałam dla Państwa ich przegląd. 

🎥 Strefa oglądania 🎥




W poniższym linku wersja filmu z "klikalnymi" linkami do dzieł:

💪 Strefa działania 💪


Zachęcam do wybrania przedstawienia św. Sebastiana, które podoba się Państwu najbardziej i wskazania go tutaj w formule "burzy mózgów". 

Przy okazji warto pamiętać, że popularność przedstawień św. Sebastiana w dawnych czasach związana była również z możliwością pokazania (i oglądania!) męskiego aktu. 

piątek, 25 września 2020

Czyja to karykatura?

Kazimierz Sichulski znany jest nie tylko jako miłośnik huculszczyzny ale także jako twórca karykatur. Tych ostatnich tworzył całe cykle np. przedstawiający swoich kolegów po fachu, czyli malarzy. Łobuzerski błysk w oku Sichulskiego, który na pewno przydawał się przy tworzeniu tych humorystycznych wizerunków zobaczyć można m.in. na tej (rzadkiej!) fotografii przedstawiającej go w młodym wieku:

https://zbiory.mnk.pl/pl/wyniki-wyszukiwania/katalog/333667?phrase=sichulski%2520portret (muszę się w tym miejscu nieskromnie pochwalić, że udało mi się na tej fotografii zidentyfikować tego młodego mężczyznę jako właśnie Kazimierza Sichulskiego co mnie niezmiernie cieszy :D) 

Karykatur autorstwa Sichulskiego doczekał się m.in. Józef Mehoffer, Jacek Malczewski czy Stanisław Wyspiański a także pisarze np. Henryk Sienkiewicz czy Władysław Reymont:



💪 Strefa aktywności 💪

Zachęcam do pogłówkowania nad podobieństwem karykatur do oryginałów i zgadywaniu jaki malarz został sportretowany - quiz. 

A kogo karykatura podoba się Wam najbardziej - podziel się swoją opinią w ankiecie. 

🎥 Strefa filmowa 🎥

Zachęcam również do obejrzenia filmu o Kazimierzu Sichulskim przygotowanego przez Urszulę Kozakowską-Zauchę z MNK. 

niedziela, 6 września 2020

Piłsudski jasno oświecony

Do niedawna krakowski most im. Józefa Piłsudskiego na Wiśle poddawany był remontowi. Efektem, którego jest m.in. stała iluminacjafektem, którego jest m.in. stała iluminacja. W moim mniemaniu, najpiękniejszy most w Krakowie prezentuje się w nocy tak i jest teraz jeszcze piękniejszy:


Tak most wyglądał w trakcie budowy:
https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/fa7981e54dd92083efa31f767a5a6290bbddc57d17a013e2f39e237432f77a90

A tak ludzie, którzy go budowali:
https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/skan/-/skan/d86a88718fa2899aeb0c61a1155cb835b9374eff57ce7b4e829436b1b71509e7

Udokumentowano nawet detal:





środa, 5 sierpnia 2020

Piórkiem i węglem w Etnomuzeum

Ciesząc się, że fontanna projektu profesora Wiktora Zina z krakowskiego Rynku znalazła swoje miejsce w Parku Jerzmanowskich przejrzałam odcinki kultowego programu mojego dzieciństwa "Piórkiem i węglem", które dostępne są w sieci. 

Ku mojej radości jeden z odcinków kręcony był w znajomym wnętrzu, w którym z przyjemnością opowiadam o kulturze ludowej Podhala i górali czyli w izbie podhalańskiej Muzeum Etnograficznego w Krakowie. Za profesorem widać charakterystyczny słoneczny układ płazów drzwi oraz ścienną szafkę z ceramicznymi naczyniami (dobrze widać to od 6:39). 



W krótkim i niepełnym filmiku profesor tworzy w charakterystycznym dla siebie stylu, zarówno rysunkowym jak i opowieściowym (kto by wymyślił "pomarańczową aureolę wierzby" czy "ściany chaty krakowskiej przypominają jakąś barwną makatę"), przedstawienia chaty krakowskiej i góralskiej (od ok. 7:20). Obie zobaczyć można na wystawie stałej krakowskiego Etnomuzeum na Placu Wolnica -  https://etnomuzeum.eu/wystawa-stala/od-srodka. 

czwartek, 30 lipca 2020

Poznajcie świętego Gereona

Kościół św. Gereona - to nietypowe dla Polski wezwanie nosi świątynia, której pozostałości zostały udostępnione dzisiaj do zwiedzania przez Zamek Królewski na Wawelu w ramach nowej trasy plenerowej Ogrody, dziedzińce, kościół św. Gereona. 

To wydarzenie i przygotowane przez Wawel materiały zmotywowały mnie do poszukiwań czy w Polsce ktoś nosi to imię. Według danych rządowych z bazy numerów PESEL niestety nie - wynik wyszukiwania można zobaczyć tutaj. Za to w przeszłości mieliśmy kontradmirała o tym imieniu - Gereona Grzenia Romanowskiego. 

A jak wyglądał św. Gereon (związany z Kolonią i żyjący w IV w.)? Nieocenione okazały się jak zwykle zbiory online MNK, gdzie mamy 2 przedstawienia tego świętego (zawsze w parze z inną świętą - Urszulą lub Katarzyną). 

HOLBEIN Hans d. A. (ca. 1460? - 1524) St. Ursula und St. Gereon (Święta Urszula i Święty Gereon) Reprodukcja z tek 11

XV w. Niemcy. Przykłady rzeźb drewnianych: Św. Zozym i Św. Barbara oraz Św. Gereon i Św, Katarzyna - Muzeum Niemieckie w Norymberdze oraz Figura Marii z grupy Koronacji NMP - kościół w Reinstetten k. Biberach. Karta nr 36 w: Die Denkmäler der Deutschen Bildhauerkunst. Hrsgb. Dr. Georg Dehio Professor und Direktor des Kunstgeschichtl. Instituts der Universität Strassburg und Dr. Gust. v. Bezold I Direktor des Germanischen National-Museum in Nürnberg, Berlin [po 1872]


📖 Strefa lektury 📖

Polecam artykuł z czasopisma Studia Waweliana na temat próby zaszczepienia kultu tego świętego w Polsce (autor: Jerzy Wyrozumski). 

🎥 Strefa flimowa 🎥

O kościele św. Gereona opowiada ekspert 

wtorek, 28 lipca 2020

Preteksty muzealne i fotograficzne

Kriegerowie, znani krakowscy fotografowie z XIX w. fotografowali nie tylko ludzi ale i Kraków wraz z jego zabytkami, również tymi pochodzącymi z muzeów i krakowskich kościołów (fotografie Kriegerów w zbiorach online MNK oraz w zbiorach Muzeum Krakowa). 

Natan Krieger sfotografował w 1895 r. m.in. ornat z kościoła Bożego Ciała na krakowskim Kazimierzu. Elementem tego ornatu jest preteksta czyli wąski pas tkaniny, często w formie krzyża naszywany na szatę liturgiczną. Preteksty były w wielu przypadkach pięknie haftowane. Tak jest w przypadku preteksty sfotografowanej przez Kriegera - pojawiają się na niej przedstawienia Matki Boskiej Apokaliptycznej, św. Małgorzaty i św. Marcina. 

Piszę o tym ponieważ archiwalne zdjęcie Kriegera i bardzo ciekawy opis do niego można przeczytać na stronie poświęconej Ignacemu Kriegerowi, a samą pretekstę, do 16 sierpnia b.r., można zobaczyć na wystawie Cud światła. Witraże w średniowiecznej Polsce.” w Gmachu Głównym Muzeum Narodowego w Krakowie. 

Ale dlaczego preteksta na wystawie witraży? Przedstawienia Marii Apokaliptycznej pojawiały się również na witrażach średniowiecznych np. z kościoła Bożego Ciała czy kościoła w Iwkowej. 

IWKOWA - kościół cmentarny Nawiedzenia NMP - widok od strony prezbiterium


Informacje o wystawie w MNK oraz filmik z przedsmakiem tego, co do zobaczenia na wystawie:


Nie potrzeba pretekst(ów) by iść na tę wystawę! 😜